Code 95 uitgelegd: wat is het en wanneer heb je het nodig?

03-03-2026

Wil jij beroepsmatig rijden met een (kleine) vrachtauto of bus? Dan heb je bijna altijd Code 95 nodig. Maar wat is het precies? Wanneer is het verplicht? En hoe zorg je dat je het behoudt?

In dit artikel leggen we het helder en praktisch uit.

Wat is Code 95?

Code 95 is een verplichte vakbekwaamheid voor beroepschauffeurs binnen de Europese Unie. De code wordt vermeld op je rijbewijs achter categorie C1, C of D. Met Code 95 toon je aan dat je vakbekwaam bent om beroepsmatig goederen of personen te vervoeren. Het gaat dus niet alleen om kunnen rijden, maar ook om:

• Verkeersveiligheid
• Wet- en regelgeving
• Ladingzekering
• Rijtijdenwet
• Klantgerichtheid
• Efficiënt en zuinig rijden

Zonder geldige Code 95 mag je niet professioneel rijden voor een werkgever of als zelfstandig ondernemer.

Wanneer heb je Code 95 nodig?

Je hebt Code 95 nodig wanneer je:

• Met een vrachtauto (C1, C of CE) beroepsmatig goederen vervoert
• Met een bus (D1, D of DE) beroepsmatig personen vervoert

Rijd je alleen privé met een vrachtauto of bus? Dan is Code 95 niet verplicht.

Hoe behaal je Code 95?

Je behaalt Code 95 samen met je C1, C of D rijbewijs. Dit noemen we de basiskwalificatie. Wanneer je start met een opleiding voor het vrachtautorijbewijs of busrijbewijs, volg je naast de praktijkopleiding ook de verplichte theorie- en praktijkmodules voor Code 95. De modules voor de Code 95 bestaan uit 2 theorie-examens en 2 praktijktoetsen. Na het succesvol afronden wordt Code 95 bijgeschreven op je rijbewijs. 

Hoe houd je Code 95 geldig?

Code 95 is 5 jaar geldig. Om je Code 95 te behouden, moet je iedere 5 jaar 35 uur nascholing volgen verdeeld over meerdere cursussen. Dit mogen verschillende onderwerpen zijn, zoals:

• Digitale tachograaf
• EHBO onderweg
• Rijoptimalisatie
• Heftruck
• ADR
• VCA
• Verkeerseducatie

Voor de meeste cursussen krijg je 7 uur nascholing. Hierop zijn uitzonderingen zoals ADR. Afhankelijk van de variant kan dit ook voor 14 uur nascholing meetellen. Na het afronden van 35 uur nascholing wordt je Code 95 weer met 5 jaar verlengd.

Wat gebeurt er als je Code 95 verloopt?

Is je Code 95 verlopen? Dan mag je niet meer beroepsmatig rijden. Je hoeft niet opnieuw examen te doen, maar je moet wél eerst de 35 uur nascholing afronden voordat je weer de weg op mag voor werk. Het is daarom verstandig om je nascholing goed te plannen en niet te wachten tot het laatste moment.

Uitzonderingen op Code 95

Soms is Code 95 niet verplicht, bijvoorbeeld als je incidenteel rijdt of minder dan 12 uur per week beroepsmatig actief bent. Voorbeelden van vrijstellingen:

• Onderhouds- of servicewagens, foodtrucks, betonwagens, mobiele kranen
• Vervoer van goederen voor je eigen onderneming in plattelandsgebieden
• Materieel of uitrusting vervoeren voor je werk

Belangrijke voorwaarden:

1. Rijden is niet je hoofdactiviteit
2. Geen commerciële vervoersdiensten
3. Geen passagiers (tenzij onderhoudspersoneel)
4. Goede administratie bijhouden van datum, begin- en eindtijd, kilometers en paraaf

Let op: deze regeling is niet automatisch van toepassing. De exacte voorwaarden hangen af van je werkzaamheden en je contractvorm. Twijfel je of jij onder de uitzondering valt? Dan is het verstandig om dit goed te laten controleren. Deze uitzonderingen worden gecontroleerd door de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) tijdens wegcontroles. Onterecht zonder geldige Code 95 rijden kan leiden tot hoge boetes voor zowel chauffeur als werkgever.

Code 95 halen of verlengen?

Wil je starten met je vrachtauto- of busrijbewijs inclusief Code 95? Of moet jouw Code 95 binnenkort verlengd worden? Neem vandaag nog contact met ons op en ontdek hoe jij snel en veilig Code 95 kunt halen of verlengen!